Historia

Historia Pałacu sięga średniowiecza. Właściciele Pałacu i majątku Łomnica zmieniali się wielokrotnie w ciągu wieków.
Od 1835 do 1945 Pałac był własnością rodziny von Küster, której potomkowie  ponownie nabyli ruinę dawnej rodzinnej posiadłości już po upadku Żelaznej Kurtyny. Wiekowa historia Łomnicy jest wyjątkowo interesująca, ale w to, co wydarzyło się w przeciągu ostatnich kilkunastu lat trudno uwierzyć…

Pierwsze wzmianki o wsi położonej u ujścia rzeki Łomnicy do Bobru pojawiły się w XIV w. Jako najwcześniejsi właściciele wymienieni w dokumentach do 1366r. pojawiają się Hans von Schilde oraz Nitsche von Erdmannsdorf. Wraz z upływem czasu posiadłość zmieniała swoich właścicieli oraz była przebudowywana.
Obecnie w skład posiadłości wchodzą barokowy pałac z 1720 roku, zwany Dużym Pałacem, tzw. Mały Pałac wzniesiony w roku 1804 oraz muzealny Folwark.

Od 1391r. do 1650 r. majątek należał do znanej śląskiej rodziny von Zedlitz. Od połowy XVII wieku aż do 1738 roku Łomnica była w posiadaniu baronowskiej rodziny de Thomagnini, która wybudowała w roku 1720 Duży Pałac, w rozpoznawalnej do dzisiaj barokowej formie. Przypuszczalnym budowniczym pałacu był znany śląski architekt Martin Frantz, którego dziełem jest również wspaniały Kościół Łaski pod wezwaniem Św. Krzyża w Jeleniej Górze.

Prawdopodobnie najbardziej znaczącym w historii Pałacu Łomnica właścicielem był bogaty kupiec lnu Christian Menzel (1667- 1741) z Jeleniej Góry, który nabył pałac w roku 1738. Łomnica należała do tej bogatej kupieckiej rodziny od 1738 do 1811 roku. Menzel zapisał się w pamięci potomnych jako hojny fundator protestanckiego kościoła w Łomnicy. Równie znacząco wsparł finansowo budowę ewangelickiego wówczas Kościoła Łaski w Jeleniej Górze oraz ufundował znajdujące się tam do dziś słynne barokowe organy. Jego ozdobioną bogatą kamieniarką kaplicę grobową można podziwiać na przyległym do kościoła dawnym cmentarzu.


          

Kolejnymi właścicielami Łomnicy byli kupiec z pobliskich Kowar Georg Flachs, a następnie baron Moritz von Roth.
To od jego spadkobierców odkupił posiadłość pruski ambasador na dworze sycylijskim Carl Gustav Ernst von Küster. Było to w 1835 roku. Zapragnął on przebudować pałac w tak modnym wówczas stylu biedermeierowskim. Projekt wykonał architekt Albert Tollberg, uczeń sławnego pruskiego architekta z XIX w. Karla Friedricha Schinkla. Aż do 1945 roku pałac pozostawał własnością rodziny von Küster.

              


Po zdobyciu Dolnego Śląska przez Armię Czerwoną i ustanowieniu władzy komunistycznej właściciele musieli uciekać na Zachód. Do Łomnicy przybyli w większości wysiedleńcy z Ziem Polskich na wschodzie. Władza Ludowa w Dużym Pałacu urządziła szkołę, która znajdowała się tutaj do końca lat 70-tych. Z uwagi na zły stan techniczny budynku, szkołę przeniesiono w inne miejsce. Od roku 1980 roku Duży Pałac popadał w ruinę. Zawalił się dach i stropy, jednak wniosek o rozbiórkę został odrzucony przez konserwatora zabytków. W tym smutnym stanie Pałac przetrwał do zmiany ustroju.


Historia ratunku

|W 1991r. obecni właściciele - Ulrich von Küster, młody wnuk ostatniej właścicielki, Constanze von Küster, z domu von Schweinichen wraz ze swoją ówczesną narzeczoną Elisabeth - wtedy jeszcze studenci, nabyli Pałac w jednym celu – uratować w ostatniej chwili ten cenny zabytek. Początki były ciężkie – Pałac był częściowo bez dachu, prawie wszystkie stropy zawalone, do tego ciągły brak gotówki. Na początku całkowicie zdani na siebie, stopniowo wynajdowali wielu sojuszników w kraju i za jego granicami. Wszystkich łączył jeden cel – aktywny udział w ratowaniu cennych zabytków, które stanowią nasze wspólne dziedzictwo kulturowe. Otrzymali wsparcie od indywidualnych darczyńców, różnych fundacji i stowarzyszeń (Stowarzyszenie Pielęgnacji Kultury i Sztuki Śląskiej – VSK, Fundacja Polsko-Niemieckiej Współpracy). Tylko dzięki temu wspólnemu polsko-niemieckiemu zaangażowaniu i wysiłkowi udało się uratować niemal już utracony Pałac.

 

       


W roku 1995, po upadku PGR, przybyło jeszcze więcej pracy - w wyniku zakup drugiego pałacu łomnickiego, tzw. Małego Pałacu. Znajduje się on kilka metrów od Dużego Pałacu. I tu również konieczne było przeprowadzenie kapitalnego remontu. Od roku 1997 w Małym Pałacu znajduje się przytulny hotel z restauracją.

Jednak nie tylko budynki potrzebowały pomocy. Również zaniedbany park wymagał dużych nakładów. Ten malowniczo położony, 9 hektarowy park krajobrazowy w stylu angielskim, tworzy jedną całość razem z położonym po drugiej stronie rzeki parkiem Pałacu Wojanów. Ich projekt przypisuje się Peterowi Josephowi Lenné oraz uczniowi słynnego księcia Pücklera – ogrodnikowi Reder. Po roku 1945 park dziczał, zamieniając się w wysypisko śmieci oraz skład gruzu i budowlanych odpadów.  Pierwsze prace nastąpiły w 1996r. przy aktywnym udziale konserwatorów z Jeleniej Góry, Warszawy oraz Berlina. Dzięki ich zaangażowaniu, ogromnej wiedzy i pasji, park ponownie zaprasza na spacery przez „Pleasure Ground” oraz wzdłuż wijącej się rzeki Bóbr.

Duży Pałac Łomnica zostaje w międzyczasie prawie całkowicie odbudowany. Reprezentacyjne sale na parterze, ze starannie odrestaurowanymi malowidłami ściennymi, imitacje marmuru i wspaniałe śląskie żyrandole zdobią sale i przywołują ducha czasów romantyzmu, kiedy w „Dolinie Pałaców i Ogrodów” spotykała się europejska arystokracja i artystyczna elita.

W roku 2007 rozpoczęto renowację historycznego folwarku Łomnickiego, który również znajdował się w bardzo złym stanie technicznym. Dzięki wsparciu wielu organizacji krajowych i zagranicznych powstał tam folwark muzealny, z interesująca ofertą dla turystów. Ma on na celu pokazać, jak bogate było niegdyś życie na folwarku. Odwiedzający znajdą tu warsztaty tradycyjnego rzemiosła, sklep folwarczny z produktami regionalnymi, piekarnię z lokalnymi przysmakami, muzealny spichlerz z wystawą w trzech językach o życiu na folwarkach od średniowiecza do dnia dzisiejszego oraz Sklep Lniarski, nawiązujący do historii ślaskiego lnu, dla którego Łomnica była tak ważnym miejscem. W nawiązaniu do dawnej funkcji folwarku, jako miejsca gospodarstwa rolnego i hodowli, znajdują się tu dzisiaj również folwarczne zwierzęta - świnki, baranki oraz konie. Przy folwarku powstał ogród kuchenny, zrekonstruoway na podstawie dawnych planów, zachwycający wszystkich bogactwem ziół, warzyw, kwiatów i owoców. Otwarta codziennie Restauracja „Stara Stajnia”, w imponującym 400 m budynku z przepięknymi sklepieniami, zaprasza na wiejskie posiłki oraz niezapomniane imprezy okolicznościowe.

 

       


Przyszłość
Tak wiele planów i projektów czeka jeszcze w Łomnicy na realizację. Niezwykle interesujący jest projekt ratowania dawnego kościoła ewangelickiego, tzw. „Domu Modlitwy” z Rząśnika, poprzez translokację do nowego miejsca, na terenie zespołu pałacowo-folwarcznego w Łomnicy.

Jeszcze dużo pracy przed nami - w złym stanie technicznym znajduje się barokowa Folwarczna Stodoła, w Dużym Pałacu brakuje całej instalacji grzewczej, na uratowanie czeka również unikatowy budynek dawnego Magla...

Jesteśmy przekonani, że Łomnicę czeka jeszcze wiele wieków ciekawych wydarzeń, spotkań z niezwykłymi osobowościami. Zaczęła się przyszłość…

 OFERTY SPECJALNE

ola